ساختمان بتنی
ساختمان های بتنی یکی از مرسوم ترین انواع ساختمانها محسوب می شوند. اسکلت بتنی این ساختمان ها با بکارگیری بتن و میلگرد (اعم از ساده یا آجدار) ساخته می شود. از آنجا که بتن با گذشت زمان دچار خزش و افت می شود، بنابراین این نوع ساختمان ها دارای یک عمر مفید می باشند. در ساختمان های بتنی ستون ها در محل پروژه با بتن آرمه اجرا می شوند. در ساختمان های بتنی، اجزای افقی و عمودی ( ستون، تیرهای اصلی) و همچنین دیوار برشی از جنس بتن آرمه می باشند. اولین گام در اجرای ساختمان های بتنی اجرای بتن مگر می باشد که در ضخامت 10 سانتی متر اجرا می شود تا سطحی صاف برای ادامه اجرای سازه و پی سازی فراهم گردد و مانع از تماس بتن فونداسیون با خاک شود. سپس قالب بندی و آرماتوربندی فونداسیون انجام می گیرد و همچنین میلگردهای انتظار برای اجرای ستون ها در نظر گرفته می شوند. هدف از آرماتوربندی پی مقاوم کردن بتن در مقابل نیروهای کششی می باشد. در مرحله بعد بتن ریزی در داخل قالبهای فونداسیون صورت می پذیرد. لازم بذکر است که رعایت اصول بتن ریزی در مقاومت پی تاثیر بسزایی دارد. مرحله بعد در اجرای سازه بتنی، اجرای ستون مطابق نقشه می باشد. مهمترین نکته در مراحل ابتدایی اجرای ستون، تعیین دقیق آکس ستون می باشد. سپس مطابق نقشه اقدام به خم و برش آرماتورهای ستون می شود. لازم بذکر است که آرماتوربندی ریشه ستون قبل از بتن ریزی فونداسیون انجام می شود. و سپس آرماتوربندی خود ستون بعد از فونداسیون تا تراز زیر سقف اول و همچنین خاموت بندی انجام می شود. مرحله بعد اجرای قالب بندی ستون ها می باشد که اغلب از قالب های فلزی استفاده می شود. سپس بتن ریزی ستون، متراکم و ویبره کردن آن انجام می شود. نکته حائز اهمیت رعایت تراز بتن ریزی ستونها و شاقول کردن تمامی ستونها پس از بتن ریزی و کنترل هم راستایی ستون ها می باشد. مراحل اجرای ستون ها تا سقف آخر ادامه می یابد. برای اجرای سقف نیز قالب بندی سقف و آرماتوربندی تیرهای افقی انجام می گیرد که با آرماتورهای انتظار ستون ها درگیر می شوند. سپس تیرچه های سقف اجرا می شوند و از آجر سفال یا یونولیت بین تیرچه ها استفاده می شود و پس از لحاظ کردن میلگردهای حرارتی، بتن ریزی سقف اجرا می شود. استفاده از این نوع ساختمان ها دارای محاسن و معایبی می باشد و تصمیم گیری در مورد نوع ساختمان هنگام اجرا به عوامل مختلفی از جمله نظر کارفرما، صرفه اقتصادی ، شرایط آب و هوایی منطقه و ... بستگی دارد. از محاسن اجرای ساختمان های بتنی می توان به ارزان و در دسترس بودن اجزای تشکیل دهنده بتن، مقاومت بالا در برابر آتش سوزی و ساخت سازه ها در اشکال مختلف اشاره کرد. از طرفی سنگین تر بودن این سازه ها نسبت به سازه های فولادی، نیاز داشتن به تخصص و زمان بیشتر برای اجرای ساختمان های بتنی از معایب این نوع ساختمان ها می باشد.
ساختمان فولادی
ساختمان های فلزی یکی از مرسوم ترین انوع ساختمان ها محسوب می شوند. در این ساختمان ها تیرها و ستونها و بادبندها از جنس فولاد هستند. از آنجا که قطعات این سازه ها در کارخانه تولید می شود، اجرای این ساختمان ها زمان کمتری نسبت به اجرای ساختمان های بتنی نیاز دارد. بنابراین سرعت بالای اجرای سازه و نصب راحت قطعات سازه از خصوصیات مثبت این ساختمان ها بشمار می رود. و با توجه به اینکه کیفیت قطعات تولیدی در کارخانه تست می شود، نگرانی های مشابه اجرای ساختمان های بتنی در رابطه با کیفیت و عمل آوری بتن و نحوه بتن ریزی را ندارد. در این ساختمان ها، امکان توسعه سازه بعد از اتمام وجود دارد. با این حال این ساختمان ها هنگام آتش سوزی آسیب پذیرتر از ساختمان های بتنی هستند. و یکی دیگر از نقاط ضعف آنها بحث خوردگی فلزات می باشد. نکته حائز اهمیت در این سازه ها، مهارت جوشکاران در اتصالات جوشی می باشد و لازم است که آزمایش جوش صورت گیرد.
مرحله اول اجرای سازه پی کنی می باشد که باید مقاومت فشاری خاک تست شود و برای جلوگیری از ریزش جداره باید حفاظت جداره صورت پذیرد. پس از گودبرداری محل فونداسیون، اجرای بتن مگر جهت زیرسازی انجام می شود. در ادامه آرماتوربندی و قالب بندی فونداسیون اسکلت فلزی اجرا می شود. مرحله بعد اجرای بیس پلیت یا صفحه زیرستونی می باشد وظیفه آن تقسیم بار ستون بر روی فونداسیون می باشد. و در نهایت بتن ریزی فونداسیون انجام می گیرد و باید تمام قسمتهای آرماتور و فونداسیون بخوبی توسط بتن پوشش داده شوند.
در این مرحله ستون های سازه اجرا می شوند. که شامل برش پروفیل های ستونها، مونتاژ ستونها ، برش ورق های ستون، مونتاژ آن ورقها روی ستون و در نهایت ساخت نشیمن تیرها و مونتاژ آنها روی ستون ها است. پس از جوشکاری اولیه و قرارگیری ستون در محل خود، نبشی ها و پلیت های لازم به پایه ستون و صفحه ستون جوش می شوند همچنین لچکی هایی در داخل نبشی ها جوش می شوند.
سپس ساخت و نصب تیرها انجام می گیرد. یکی از راههای افزایش توان تیرها، لانه زنبوری کردن آنهاست. برای سوار نمودن تیرها بر ستونها قبلاً در ارتفاعات مشخص، تیر به ستون سوار میشود. در این ارتفاعات نبشیهایی قرار گرفته و تیرها بر روی آنها جوش میشوند.این نبشیها هنگامی که ستون را هنوز به صورت ایستاده قرار نداده و روی زمین افتادهاند، صورت میگیرد.
برای افزایش مقاومت ساختمان در برابر نیروهای افقی از قبیل زلزله و طوفان از بادبند استفاده می شود. که از یک سر ستون به پایه دیگر آن بصورت چپ و راست نصب می شود و از دو طرف کاملا بوسیله ورق و جوش مهار می شود و پس از اجرای طرف دیگر، نهایت بصورت ضربدر در می آید.
بازسازی ساختمان
مهمترین دلیل بازسازی ساختمان، افزایش ماندگاری و طول عمر ساختمان می باشد. همچنین عملیات بازسازی به منظور ایجاد تغییر و استفاده بهینه از فضای ساختمان انجام می شود. تغییر در نمای خانه، نورپردازی متفاوت، عوض کردن کفپوش ها، نوسازی پله ها، استفاده از پنجره های دو جداره به جای پنجره های قدیمی در زمره عملیات بازسازی قرار می گیرند. بنابراین بازسازی ساختمان می تواند کلی یا جزئی باشد.
یکی از دلایل بازسازی ساختمان فرسودگی آن است. این فرسودگی در اثر گذشت زمان و تغییرات آب و هوایی می باشد. همچنین یکی دیگر از دلایل بازسازی تغییر در بافت ساختمان به دلیل تغییر نوع کاربری آن می باشد. تغییر دکوراسیون داخلی ساختمان نیز جزو عملیات بازسازی محسوب می شود.
افزایش طول عمر بهره وری و صرفه جویی در مصرف انرژی از مزایای بازسازی می باشند. که در نهایت بر کیفیت ساختمان و قیمت آن اثرگذار می باشند.
از عوامل موثر بر قیمت بازسازی می توان به موارد ذیل اشاره کرد:
•ابعاد ساختمان
•نوع تغییرات مد نظر در ساختمان
•قیمت و کیفیت مصالح بکار رفته
در بازسازی تمام ساختمان، تمام فضاهای ساختمان با تمام جزئیات و امکانات مد نظر قرار می گیرد. از قبیل رنگ، تزئینات ساختمان، کفپوش، طراحی اپن، نوسازی و بهسازی تأسیسات ساختمان، اجرای سیم کشی، نصب امکانات مدرن و ... . این نوع بازسازی به برنامه ریزی دقیق، تهیه نقشه های اجرایی و پیش بینی کلیه عملیات عمرانی احتیاج دارد.
پایدارسازی به روش نیلینگ
برای جلوگیری از ریزش دیواره های گودبرداری و پایدارسازی آن از روشهای مختلفی از جمله نیلینگ (میخ کوبی) استفاده می شود. این روش در عبور و مرور و حمل و نقل وسایل اختلال کمتری ایجاد می کند. با این حال اجرای آن نیازمند متخصص های مجرب می باشد. لازم است که قبل از اجرای نیلینگ، آزمایشهای مکانیک خاک جهت تشخیص نوع خاک، ظرفیت باربری انجام گیرد. در این روش حفاری را بصورت مرحله به مرحله و از بالا به پایین گود اجرا می کنند. در هر مرحله چاهک های افقی و مایل در بدنه دیواره گود حفر می شود. در داخل چاهک ها کابل های پیش تنیدگی قرار می گیرد. سپس این کابلها توسط تزریق بتن در انتهای چاهک در خاک مهار می شوند. این کابلها به کمک جک های ویژه ای کشیده می شوند و انتهای بیرونی آن بر روی سطح جداره گود مهار می شود. در ادامه به درون چاهک ها بتن تزریق می شود و پس از سخت شدن بتن کابل ها را از جک آزاد می کنند. که موجب فشرده سازی خاک و کاهش رانش آن در اثر نیروی پیش تنیدگی موجود در کابل می شود و در نهایت خاک بدنه انتهایی به عنوان سازه نگهبان عمل می کند و رانش خاک بدنه مجاور جداره را تحمل می کند. عمق گودبرداری در هر مرحله بستگی به نوع خاک و فاصله بین چاهک ها دارد که حدودا 2 تا 3 متر می باشد. برای جلوگیری از فرسایش سطحی خاک و ایجاد سطحی مناسب برای ساخت و ساز، یک شبکه مش که روی آن شاتکریت می شود و دارای ضخامت کم می باشد، اجرا می شود. هدف اصلی این دیواره ها افزایش بازدهی عملکرد خاک و انتقال بهتر نیروها به المان های مسلح می باشد. در نهایت لازم بذکر است که نیلینگ یه روش موقت پایدارسازی می باشد و باید سازه اصلی هر چه سریعتر اجرا گردد. زیرا با گذشت زمان و نفوذ آبهای سطحی و خوردگی آرماتورها و هوازدگی خاک مقاومت خود را از دست می دهد و فرو می ریزد.